Oferent bezprawnie wykluczony z postępowania o udzielenie zamówienia może żądać odszkodowania z tytułu utraty szansy – ważny wyrok TSUE

prawo zamówień publicznych

Spis treści:

1. Czego dotyczyła sprawa?

2. Jaka szkoda podlega naprawieniu?

 

W dniu 6 czerwca 2024 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok (wyrok Trybunału w sprawie C-547/22 | INGSTEEL), w którym stwierdził, że artykuł 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy Rady 89/665/EWG z dnia 21 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania zamówień publicznych na dostawy i roboty budowlane, zmienionej dyrektywą 2007/66/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 grudnia 2007 r., należy interpretować w ten sposób, że: stoi on na przeszkodzie krajowym przepisom lub praktyce, które wyłączają co do zasady możliwość uzyskania przez oferenta wykluczonego z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego z powodu bezprawnej decyzji instytucji zamawiającej, odszkodowania za szkodę poniesioną w wyniku utraty szansy udziału w tym postępowaniu w celu uzyskania danego zamówienia. Innymi słowy, TSUE uznał, że podmiot bezprawnie wykluczony z postępowania może dochodzić utraconych korzyści.

Czego dotyczyła sprawa?

W 2013 r. słowacki związek piłki nożnej wykluczył konsorcjum, do którego należało przedsiębiorstwo INGSTEEL, z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na prace związane z przebudową, modernizacją i budową 16 stadionów piłkarskich. Konsorcjum to zostało wykluczone ze względu na niespełnienie wymogów ogłoszenia o zamówieniu dotyczących w szczególności jego sytuacji ekonomicznej i finansowej. Po zwróceniu się do Trybunału Sprawiedliwości z wnioskiem o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym w tej sprawie słowacki sąd najwyższy uchylił to wykluczenie.

prawo zamówień publicznych

W międzyczasie rozpatrywane postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego zostało zakończone poprzez zawarcie umowy ramowej z jedynym oferentem, który pozostał w przetargu. W tych okolicznościach INGSTEEL wniósł do sądu rejonowego w Bratysławie powództwo o odszkodowanie z tytułu szkody, jaką miał ponieść w wyniku wykluczenia wspomnianego konsorcjum z postępowania. Sąd ten zwrócił się do Trybunału z pytaniem, czy dyrektywa w sprawie środków odwoławczych w dziedzinie zamówień publicznych stoi na przeszkodzie słowackim przepisom krajowym lub praktyce krajowej, które wydają się wyłączać możliwość uzyskania przez oferenta bezprawnie wykluczonego z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego odszkodowania za szkodę poniesioną w wyniku utraty szansy udziału w tym postępowaniu w celu uzyskania danego zamówienia.

Jaka szkoda podlega naprawieniu?

Zdaniem TSUE, zgodnie z prawem UE firma, która została bezprawnie wykluczona z przetargu może żądać odszkodowania z tytułu utraty szansy na zamówienie, nawet jeśli przepisy krajowe stanowią inaczej. Jednocześnie, ponieważ przepis dyrektywy 89/665 został sformułowany w sposób szeroki nie rozróżnia różnych kategorii szkody, należy uznać, że może dotyczyć każdego rodzaju szkody poniesionej przez te podmioty, w tym szkody wynikającej z utraty szansy udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia (utraconych korzyści).