Upadłość konsumencka a konto bankowe – dlaczego bank blokuje rachunek i jak go odblokować?

 

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej powoduje szereg natychmiastowych skutków prawnych dotyczących majątku upadłego. Jednym z najbardziej odczuwalnych w praktyce może być ograniczenie dostępu do rachunku bankowego.

Osoba, wobec której sąd wydał postanowienie o ogłoszeniu upadłości, może więc spotkać się z sytuacją, w której karta przestaje działać, nie można wykonać przelewu albo wypłacić pieniędzy z bankomatu.

Taka sytuacja potrafi być szczególnie problematyczna, gdy na rachunek wpływa wynagrodzenie, emerytura, renta lub inne środki przeznaczone na bieżące utrzymanie.

Dlaczego bank blokuje konto po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej? Czy syndyk może zabrać wszystkie pieniądze? Jak odblokować konto bankowe po ogłoszeniu upadłości i z kim należy się skontaktować?

Wyjaśniamy krok po kroku.

 

Upadłość konsumencka a konto bankowe – co dzieje się po wydaniu postanowienia?

Z chwilą ogłoszenia upadłości zmieniają się zasady zarządzania majątkiem osoby zadłużonej.

Zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe:

„Z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości, która służy zaspokojeniu wierzycieli upadłego”.

Co do zasady do masy upadłości wchodzi majątek należący do upadłego w dniu ogłoszenia upadłości oraz majątek nabyty przez niego w toku postępowania – z wyjątkami przewidzianymi w ustawie.

Jednocześnie, zgodnie z art. 75 ust. 1 Prawa upadłościowego, jeżeli ogłoszono upadłość, upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania z mienia wchodzącego do masy upadłości i rozporządzania nim.

Ma to istotne znaczenie również dla pieniędzy znajdujących się na rachunku bankowym.

Bank musi bowiem uwzględnić fakt, że klient nie może już swobodnie dysponować tymi składnikami majątku, które weszły do masy upadłości.

W praktyce może to prowadzić do czasowego zablokowania lub ograniczenia możliwości korzystania z rachunku bankowego do momentu ustalenia, które środki mogą pozostawać do dyspozycji upadłego.

 

Czy konto bankowe jest automatycznie blokowane po ogłoszeniu upadłości?

W praktyce informacja o ogłoszeniu upadłości może skutkować bardzo szybkim ograniczeniem przez bank możliwości dysponowania środkami znajdującymi się na rachunku.

Warto jednak precyzyjnie rozróżnić dwie kwestie:

blokadę techniczną rachunku przez bank oraz ustalenie, które pieniądze znajdujące się na rachunku wchodzą do masy upadłości.

To nie sam numer rachunku jest najważniejszy. Kluczowe znaczenie ma charakter zgromadzonych na nim środków.

Nie wszystkie pieniądze otrzymywane przez upadłego w trakcie postępowania podlegają bowiem przekazaniu do masy upadłości.

Dlatego blokada konta po ogłoszeniu upadłości nie oznacza automatycznie utraty wszystkich pieniędzy zgromadzonych na rachunku.

 

Dlaczego bank blokuje konto po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej?

Po uzyskaniu informacji o ogłoszeniu upadłości bank musi uwzględnić skutki wynikające z Prawa upadłościowego.

Upadły traci możliwość samodzielnego zarządzania składnikami majątku wchodzącymi do masy upadłości.

Bank nie powinien zatem umożliwiać swobodnego wypłacenia lub przelania pieniędzy, jeżeli środki te należą do masy upadłości.

Jednocześnie bank może nie posiadać wystarczających informacji, aby samodzielnie ustalić, jaka część pieniędzy znajdujących się na rachunku jest objęta masą upadłości, a jaka pozostaje poza nią.

W praktyce właśnie dlatego niezwykle istotna jest współpraca pomiędzy upadłym, syndykiem i bankiem.

 

Czy syndyk zabiera wszystkie pieniądze z konta?

Nie.

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej nie oznacza, że konsument zostaje pozbawiony wszystkich dochodów i środków niezbędnych do życia.

Prawo upadłościowe przewiduje wyłączenia z masy upadłości.

Zgodnie z art. 63 ust. 1 Prawa upadłościowego do masy upadłości nie wchodzi m.in.:

• mienie wyłączone od egzekucji według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego,
• wynagrodzenie za pracę upadłego w części niepodlegającej zajęciu.

W przypadku osoby fizycznej przepisy przewidują ponadto mechanizmy pozostawienia upadłemu odpowiedniej części dochodu.

Ma to zapewnić, aby postępowanie upadłościowe realizowało interes wierzycieli, ale jednocześnie nie pozbawiało osoby zadłużonej środków niezbędnych do podstawowego utrzymania.

Dlatego nieprawidłowe jest przekonanie, że „po ogłoszeniu upadłości syndyk zabiera całą wypłatę”.

Zakres środków wchodzących do masy upadłości zależy m.in. od rodzaju uzyskiwanego dochodu oraz indywidualnej sytuacji upadłego.

 

Konto zablokowane po ogłoszeniu upadłości – co zrobić?

Jeżeli po wydaniu postanowienia o ogłoszeniu upadłości konsumenckiej bank ograniczył dostęp do rachunku, najważniejsze jest jak najszybsze skontaktowanie się z syndykiem.

Nie należy czekać, zakładając, że rachunek automatycznie zostanie odblokowany po kilku dniach.

 

Krok 1. Sprawdź, kto został wyznaczony syndykiem

Syndyk jest wyznaczany przez sąd już w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 6 Prawa upadłościowego w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości sąd wyznacza syndyka.

Po otrzymaniu postanowienia wiadomo więc, kto będzie pełnił tę funkcję w konkretnym postępowaniu.

Informacje dotyczące postępowania znajdują się również w Krajowym Rejestrze Zadłużonych (KRZ).

W praktyce syndyk kontaktuje się z upadłym po ogłoszeniu upadłości i przekazuje informacje dotyczące dalszego przebiegu postępowania. Jeżeli jednak rachunek został zablokowany i znajdują się na nim pieniądze potrzebne na bieżące utrzymanie, nie warto czekać na pierwszy kontakt ze strony syndyka.

Krok 2. Skontaktuj się z bankiem

Warto jednocześnie ustalić w banku:

• czy rachunek został rzeczywiście objęty blokadą,
• jaki jest zakres ograniczenia,
• czy można otrzymywać przelewy na rachunek,
• czy ograniczenie dotyczy przelewów wychodzących, wypłat gotówki oraz płatności kartą,
• jakiej informacji lub dyspozycji bank oczekuje w związku z prowadzonym postępowaniem upadłościowym.

Pozwoli to przekazać syndykowi konkretną informację dotyczącą problemu.

Krok 3. Poinformuj syndyka o blokadzie rachunku

Kontaktując się z syndykiem, warto od razu przekazać:

• nazwę banku,
• numer rachunku bankowego,
• aktualne saldo,
• informację o rodzaju zastosowanej blokady,
• źródła pieniędzy znajdujących się na rachunku,
• informację o regularnych wpływach na konto.

Jeżeli na rachunek wpływa wynagrodzenie, emerytura, renta albo określone świadczenie, należy to wyraźnie wskazać.

Krok 4. Udokumentuj źródło środków

Samo stwierdzenie, że pieniądze są potrzebne do życia, może nie wystarczyć do prawidłowego ustalenia ich statusu.

Warto przygotować dokumentację pozwalającą ustalić skąd pochodzą środki znajdujące się na rachunku.

W zależności od sytuacji mogą to być:

• wyciągi z rachunku bankowego,
• umowa o pracę,
• zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia,
• dokumentacja od pracodawcy,
• decyzja o przyznaniu emerytury lub renty,
• decyzja dotycząca określonego świadczenia,
• potwierdzenia przelewów.

Im bardziej czytelne jest źródło pieniędzy, tym łatwiej ustalić, które środki mogą pozostawać poza masą upadłości.

Krok 5. Syndyk przekazuje bankowi informację dotyczącą rachunku

W praktyce to właśnie kontakt z syndykiem jest kluczowy dla rozwiązania problemu.

Po ustaleniu sytuacji majątkowej upadłego oraz charakteru środków znajdujących się na rachunku syndyk może przekazać bankowi informacje niezbędne do umożliwienia upadłemu korzystania ze środków, które pozostają do jego dyspozycji.

Dlatego w przypadku blokady rachunku kontakt wyłącznie z infolinią banku może okazać się niewystarczający.

Bank musi bowiem respektować skutki ogłoszenia upadłości i nie może samodzielnie pozwolić upadłemu na swobodne dysponowanie pieniędzmi należącymi do masy upadłości.

 

Co zrobić, gdy wypłata wpływa na zablokowane konto?

To jeden z najczęstszych praktycznych problemów po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej.

Przykładowo:

Sąd ogłasza upadłość 10 maja. 15 maja na dotychczasowy rachunek wpływa wynagrodzenie. Bank ograniczył jednak możliwość wykonywania przelewów i wypłat z rachunku.

Nie oznacza to automatycznie, że całe wynagrodzenie zostanie przekazane do masy upadłości.

Należy skontaktować się z syndykiem i poinformować go o:

• wysokości wynagrodzenia,
• dacie wpływu,
• źródle przelewu,
• sytuacji rodzinnej i osobach pozostających na utrzymaniu, jeżeli ma to znaczenie dla ustalenia kwoty pozostającej do dyspozycji upadłego.

Warto również przesłać potwierdzenie wpływu wynagrodzenia oraz dokument potwierdzający jego wysokość.

 

Czy świadczenia socjalne na koncie również mogą zostać zablokowane?

Na rachunku mogą znajdować się również środki, które z uwagi na swój charakter korzystają ze szczególnej ochrony.

Dlatego niezwykle ważne jest ustalenie źródła poszczególnych wpływów, a nie wyłącznie wysokości salda rachunku.

Jeżeli na konto wpływają świadczenia korzystające z ochrony przed egzekucją, należy poinformować o tym syndyka i – w razie potrzeby – przedstawić dokumenty potwierdzające charakter tych wpływów.

Sam fakt, że określone pieniądze znalazły się na rachunku bankowym, nie powinien prowadzić do automatycznego wniosku, że wszystkie należą do masy upadłości.

 

A co, jeżeli nie zgadzam się z syndykiem?

Może zdarzyć się sytuacja, w której powstanie wątpliwość, czy konkretny składnik majątku albo określone środki pieniężne wchodzą do masy upadłości.

Ustawodawca przewidział mechanizm rozwiązywania takich sytuacji.

Zgodnie z art. 63a Prawa upadłościowego wątpliwości co do tego, które z przedmiotów należących do upadłego wchodzą w skład masy upadłości, rozstrzyga sędzia-komisarz na wniosek syndyka, upadłego albo wierzyciela.

Oznacza to, że w przypadku rzeczywistego sporu dotyczącego kwalifikacji określonego składnika majątku stanowisko syndyka nie zawsze musi kończyć sprawę.

Upadły dysponuje instrumentami prawnymi pozwalającymi poddać określoną kwestię rozstrzygnięciu w ramach postępowania upadłościowego.

 

Czy po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej można normalnie korzystać z konta?

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej nie oznacza, że przez całe postępowanie konsument musi funkcjonować bez rachunku bankowego.

Trzeba jednak pamiętać o podstawowej zasadzie:

upadły może korzystać z pieniędzy pozostawionych zgodnie z przepisami do jego dyspozycji, ale nie może samodzielnie rozporządzać składnikami majątku należącymi do masy upadłości.

Po wyjaśnieniu sytuacji rachunku z bankiem i syndykiem możliwe jest więc dalsze korzystanie z bankowości w zakresie środków pozostających do dyspozycji upadłego.

Czy można założyć nowe konto po ogłoszeniu upadłości?

Samo założenie nowego rachunku nie stanowi sposobu na obejście przepisów dotyczących masy upadłości.

Nowe konto nie powoduje, że pieniądze, które zgodnie z prawem powinny wejść do masy upadłości, nagle przestają do niej należeć.

Co więcej, upadły ma obowiązek współpracować z syndykiem i przekazywać informacje niezbędne do prawidłowego prowadzenia postępowania.

Nie należy więc zakładać nowego rachunku w celu ukrycia pieniędzy przed syndykiem.

Czy warto wypłacić pieniądze przed ogłoszeniem upadłości?

Przygotowanie się do praktycznych konsekwencji postępowania jest czymś zupełnie innym niż podejmowanie działań zmierzających do ukrycia majątku.

Przed ogłoszeniem upadłości warto wiedzieć, jakie będą konsekwencje postanowienia dla rachunku, wynagrodzenia czy oszczędności.

Nie należy natomiast:

• ukrywać rachunków,
• przekazywać fikcyjnie pieniędzy innym osobom,
• zatajać oszczędności,
• dokonywać pozornych czynności,
• podejmować działań zmierzających do pokrzywdzenia wierzycieli.

Upadłość konsumencka wymaga transparentności i współpracy z syndykiem.

Blokada konta po ogłoszeniu upadłości – instrukcja krok po kroku

Jeżeli sąd ogłosił Twoją upadłość, a następnie straciłeś dostęp do pieniędzy na rachunku:

1. Sprawdź postanowienie o ogłoszeniu upadłości – znajdziesz w nim informację o wyznaczonym syndyku.

2. Skontaktuj się z bankiem – ustal dokładny zakres blokady i dowiedz się, czego bank potrzebuje do jej zmiany.

3. Niezwłocznie skontaktuj się z syndykiem – szczególnie jeżeli na rachunku znajdują się środki potrzebne na bieżące utrzymanie.

4. Przekaż dane rachunku – nazwę banku, numer konta i aktualne saldo.

5. Wskaż źródło pieniędzy – np. wynagrodzenie, emeryturę, rentę lub świadczenie.

6. Prześlij dokumenty potwierdzające źródło i wysokość wpływów.

7. Ustal z syndykiem dalsze działania niezbędne do umożliwienia korzystania ze środków pozostających do Twojej dyspozycji.

8. W przypadku sporu dotyczącego przynależności określonych środków do masy upadłości rozważ skorzystanie z instrumentów przewidzianych w Prawie upadłościowym.

Najczęściej zadawane pytania – upadłość konsumencka a konto bankowe

Czy po ogłoszeniu upadłości konto zawsze jest blokowane?

W praktyce po uzyskaniu informacji o ogłoszeniu upadłości bank może ograniczyć możliwość dysponowania środkami na rachunku. Zakres i sposób technicznej realizacji ograniczenia mogą jednak różnić się w zależności od sytuacji.

Czy blokada konta oznacza utratę pieniędzy?

Nie. Należy ustalić, które środki wchodzą do masy upadłości, a które na podstawie obowiązujących przepisów są z niej wyłączone.

Czy syndyk może zabrać całą wypłatę?

Nie. Prawo upadłościowe przewiduje ochronę części dochodów upadłego. Konkretna kwota zależy od rodzaju dochodu i okoliczności danej sprawy.

Gdzie znajdę dane syndyka?

Syndyk jest wyznaczany przez sąd w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości. Informacje dotyczące postępowania są również publikowane w Krajowym Rejestrze Zadłużonych.

Jak szybko skontaktować się z syndykiem po zablokowaniu konta?

Najlepiej niezwłocznie. Jest to szczególnie istotne, gdy na rachunek wpływa wynagrodzenie lub znajdują się na nim pieniądze potrzebne do opłacenia bieżących kosztów utrzymania.

Czy mogę poprosić syndyka o odblokowanie konta?

Należy poinformować syndyka o blokadzie i przedstawić informacje dotyczące rachunku oraz znajdujących się na nim środków. Syndyk może następnie podjąć odpowiednie działania wobec banku w zakresie wynikającym z sytuacji prawnej upadłego i charakteru środków.

Czy mogę korzystać z karty po ogłoszeniu upadłości?

Jeżeli bank ograniczył funkcjonalność rachunku, karta może czasowo nie działać. Po wyjaśnieniu sytuacji z syndykiem i bankiem możliwość korzystania z rachunku w zakresie środków pozostających do dyspozycji upadłego może zostać przywrócona.

Czy blokady konta można uniknąć?

Nie zawsze można zapobiec technicznemu ograniczeniu rachunku przez bank. Można jednak przygotować się do skutków ogłoszenia upadłości.

Dlatego profesjonalna obsługa postępowania upadłościowego nie powinna kończyć się na przygotowaniu samego wniosku.

Klient powinien jeszcze przed wydaniem postanowienia wiedzieć:

• co stanie się z jego wynagrodzeniem,
• jaka część dochodu może trafić do masy upadłości,
• co może stać się z rachunkiem bankowym,
• jak wygląda współpraca z syndykiem,
• jakie dokumenty należy przygotować,
• jakie obowiązki ma upadły po wydaniu postanowienia,
• jak przebiegają kolejne etapy postępowania.

Upadłość konsumencka to nie tylko złożenie wniosku

Uzyskanie postanowienia o ogłoszeniu upadłości jest bardzo ważnym etapem, ale nie kończy postępowania upadłościowego.

Po ogłoszeniu upadłości rozpoczyna się etap obejmujący m.in. współpracę z syndykiem, ustalenie składu masy upadłości, zgromadzenie informacji dotyczących sytuacji majątkowej upadłego oraz dalsze czynności zmierzające do zakończenia postępowania i – jeżeli spełnione zostaną odpowiednie przesłanki – oddłużenia.

Dlatego już na etapie składania wniosku warto wiedzieć, jakie będą praktyczne konsekwencje wydania przez sąd postanowienia.

Upadłość konsumencka a zablokowane konto – podsumowanie

Blokada lub ograniczenie dostępu do rachunku po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej nie oznacza, że konsument stracił wszystkie znajdujące się na nim pieniądze.

Jeżeli po ogłoszeniu upadłości nie możesz korzystać z konta, najważniejsze jest szybkie ustalenie:

co dokładnie zablokował bank, jakie środki znajdują się na rachunku oraz które z nich zgodnie z przepisami mogą pozostawać do Twojej dyspozycji.

W tym celu należy skontaktować się przede wszystkim z syndykiem wyznaczonym przez sąd w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości oraz przedstawić dokumentację dotyczącą rachunku i źródeł wpływających na niego pieniędzy.

Pomoc prawna po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej

W Kancelarii Prawnej Madejczyk wychodzimy z założenia, że pomoc w upadłości konsumenckiej nie powinna kończyć się wraz z uzyskaniem postanowienia sądu.

Klient powinien wiedzieć również, co wydarzy się następnego dnia po ogłoszeniu upadłości i jak prawidłowo współpracować z syndykiem.

Pomagamy na kolejnych etapach postępowania upadłościowego – w tym w wyjaśnianiu sytuacji majątkowej, kontaktach z syndykiem oraz problemach pojawiających się już po wydaniu postanowienia o ogłoszeniu upadłości.

Twoje konto zostało zablokowane po ogłoszeniu upadłości? Masz problem w kontakcie z syndykiem albo nie wiesz, jaka część Twojego wynagrodzenia powinna pozostać do Twojej dyspozycji? Skontaktuj się z Kancelarią Prawną Madejczyk.